गैरदलित युवतीसँग प्रेम विवाह: बिना उजुरी युवक प्रहरी थुनामा

सिरहा — गैरदलित युवतीसँग प्रेम विवाह गरेका सिरहाका एक युवकलाई प्रहरीले बिना उजुरी र बिना कानुनी प्रक्रिया थुनामा राखेको घटना सार्वजनिक भएको छ।

सुखीपुर नगरपालिका–५ का २१ वर्षीय अमृतकुमार मोचीलाई शुक्रबार राति प्रहरीले धनुषा–सिरहा सीमास्थित कमला नदीको पुल नजिकैबाट नियन्त्रणमा लिएर थुनामा राखेको खुलेको हो। उनका साथकी पत्नी, धनगढीमाई नगरपालिका–२ की २० वर्षीय कोसिकाकुमारी साहलाई पनि प्रहरीले सोही रात नियन्त्रणमा लिएर सेफ हाउसमा राखेको थियो।

विवाहका लागि जानकी मन्दिर पुगेपछि उत्पन्न विवाद

अमृत र कोसिका विगत एक वर्षदेखि प्रेम सम्बन्धमा थिए। दुवै परिवारका केही सदस्य र गाउँलेहरूको सहमतिमा उनीहरूलाई शुक्रबार जनकपुरस्थित जानकी मन्दिर लगिएको थियो। विवाहका सबै प्रक्रिया अन्तिम चरणमा पुगेका बेला युवतीका पिता फुलगेन साह सहित करिब १५–२० जनाको समूह मन्दिरमा पुगेपछि विवाद उत्पन्न भयो।

विवाद चर्किएसँगै इलाका प्रहरी कार्यालय, बन्दिपुरबाट पुगेको प्रहरी टोलीले विवाह मण्डपमै रहेका दुवैलाई नियन्त्रणमा लिएर इलाका प्रहरी कार्यालय गोलबजार पुर्‍याएको थियो।

रातभर हिरासतमा, कानुनी प्रक्रिया बिना कारबाही

अमृतलाई शुक्रबार राति ११ बजे नियन्त्रणमा लिएपछि उनलाई गोलबजारस्थित प्रहरीले सामान्य पटकथामा नभई अस्पष्ट मुद्दा देखाउँदै थुनामा राखेको परिवारले आरोप लगाएका छन्। युवती कोसिकालाई भने रातभर सेफ हाउसमा राखिएको थियो।

स्थानीय जनप्रतिनिधि र अगुवाहरूले प्रहरीसँग निरन्तर संवाद गरेपछि शनिबार साँझ मात्र दुबैलाई छुट्टाइएको हो। अमृतलाई आफन्तको जिम्मा गराइएको छ भने कोसिकालाई पनि अमृतकै परिवारलाई बुझाइएको छ।

परिवारको असहमति र सामाजिक दबाबले चर्किएको विवाद

स्थानीयहरूका अनुसार विवाहमा युवती पक्षको असहमति र सामाजिक दवाबका कारण घटना विवादास्पद बन्दै गएको हो। प्रहरीको भूमिकामाथि ‘अनावश्यक दखल’ र ‘कानुनी आधारविहीन नियन्त्रण’ को आरोप पनि स्थानीयहरूले लगाएका छन्।

घटनाले अन्तरजातीय विवाहप्रति राज्य संयन्त्रको व्यवहारबारे प्रश्न उठायो

अमृत मोची दलित समुदायका हुन् भने युवती गैरदलित समुदायकी। यसले गर्दा गाउँमा सामाजिक तनाव बढ्दै गएको र प्रहरीले पनि उजुरीबिना नै हस्तक्षेप गरेको भन्दै स्थानीयले प्रश्न उठाएका छन्। मानवअधिकारकर्मीले यस घटनालाई अन्तरजातीय प्रेम–विवाहमा दोहोरो व्यवहार को उदाहरणका रूपमा नियालिएको बताएका छन्।