पारदर्शी र सुरक्षित निर्वाचनका लागि ७३ हजार सुरक्षाकर्मी परिचालनको तयारी

काठमाडौं — आगामी प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनका लागि काठमाडौं लगायत देशभर १० हजार ९६७ मतदानस्थल तोकिने भएको छ। यी मतदानस्थलभित्र कुल २३ हजार ११२ वटा मतदान केन्द्रहरू रहने छन्। मतदाताको संख्याका आधारमा एउटा मतदानस्थलमा थप केन्द्रहरू राखिने व्यवस्था गरिएको छ।

निर्वाचन आयोगले तय गरेको निर्वाचन प्रणालीअनुसार २७५ सिटका लागि निर्वाचन हुँदैछ। जसमा १६५ सिट प्रत्यक्ष निर्वाचनबाट र १०० सिट समानुपातिक प्रणालीबाट निर्वाचित हुनेछन्। सुरक्षा व्यवस्था सुनिश्चित गर्न आयोगले मतदानस्थललाई तीन तहमा वर्गीकरण गरेको छ। तीमध्ये ‘अति संवेदनशील’ स्थानहरूलाई विशेष प्राथमिकता दिइएको छ।

अति संवेदनशील मतदानस्थलहरूलाई सुरक्षा चुनौतीपूर्ण मानिएकोले प्रहरी र सुरक्षा निकायहरूले थप ध्यान दिएका छन्। प्रहरी प्रवक्ता (डीआईजी) अबिनारायण काफ्लेले रातोपाटीसँगको कुराकानीमा बताए, “कुल ३,६८० मतदानस्थललाई अति संवेदनशील वर्गीकरण गरिएको छ।”

संवेदनशील स्थलहरू ४,४४२ वटा छन् भने सामान्य स्थलहरू २,८४५ रहेका छन्। गृह मन्त्रालयले जिल्ला सुरक्षा समितिको सिफारिसअनुसार मतदानस्थलको वर्गीकरण गरेको हो। अति संवेदनशील स्थलहरूमा धेरै प्रहरी परिचालन गरिन्छ; त्यस्ता ठाउँहरूमा तीन प्रहरी र १० निर्वाचन प्रहरी परिचालन गरिने व्यवस्था छ। यदि थप केन्द्रहरू भए, प्रति केन्द्र २ जना प्रहरी र ४ जना निर्वाचन प्रहरी थपिनेछ।

एकीकृत सुरक्षा योजनाअनुसार, यदि एउटा स्थलमा मात्र एक केन्द्र छ भने तीन प्रहरी र १० निर्वाचन प्रहरी परिचालन हुन्छ। अन्यथा, थप केन्द्र भए अझै बढी सुरक्षाकर्मी परिचालन हुने व्यवस्था छ। संवेदनशील स्थलहरूमा तीन प्रहरी र ६ निर्वाचन प्रहरी परिचालन गरिन्छ, र थप केन्द्र भएमा प्रति केन्द्र २ प्रहरी र ४ निर्वाचन प्रहरी थपिनेछ। सामान्य स्थलहरूमा तीन प्रहरी र पाँच निर्वाचन प्रहरी परिचालन हुनेछन्। थप केन्द्र भएमा सुरक्षा संख्या अझ बढ्नेछ।

सर्वसाधारण र मतदान प्रक्रियाको पूर्ण सुरक्षा सुनिश्चित गर्न नेपाल प्रहरी र निर्वाचन प्रहरीको संयुक्त योजना लागू गरिएको छ। सुरक्षा घेरा तीन तहमा विभाजित गरिएको छ। यस अनुसार, निर्वाचन सुरक्षामा जम्मा ७३ हजार प्रहरी परिचालन गरिनेछ। सशस्त्र प्रहरी बलले ३१ हजार सुरक्षाकर्मी तेस्रो तहमा खटाउने तयारी गरेको छ। त्यस्तै, सेना ७९ हजार खटिनेछ, जसले दोस्रो र तेस्रो तहको सुरक्षा व्यवस्था सुनिश्चित गर्नेछ।

यस योजना अनुसार, राष्ट्रिय अनुसन्धान विभागका २ हजार सुरक्षाकर्मी पनि मतदानको सुरक्षा र सूचना संकलनको जिम्मेवारीमा रहनेछन्। निर्वाचनको सम्पूर्ण सुरक्षा व्यवस्थालाई सुनिश्चित गर्न एकीकृत सुरक्षा योजना कार्यान्वयन गरिएको हो जसअनुसार, ३ लाख १५ हजार सुरक्षाकर्मी परिचालन हुनेछन्।

प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी बलले अहिले १ लाख ३३ हजार ९८० र १५ हजार ११० जना निर्वाचन प्रहरी भर्ना प्रक्रिया सुरु गरेको जानकारी दिइएको छ। यसरी, निर्वाचनको शान्तिपूर्ण र सुरक्षित संचालनका लागि सम्पूर्ण तयारी पूर्ण रूपमा पूरा भएको छ।